Khẩn trương ban hành văn bản quy định chi tiết, đưa luật, nghị quyết vào cuộc sống

Thủ tướng yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ khẩn trương hoàn thiện dự thảo, bảo đảm văn bản quy định chi tiết được ban hành đúng tiến độ, có hiệu lực đồng thời với luật, nghị quyết; kiên quyết không để xảy ra tình trạng chậm ban hành, tạo khoảng trống pháp lý trong tổ chức thi hành.

Gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ ban hành văn bản

Theo Văn bản số 8800/VPCP-PL, tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội đã thông qua 20 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật do Chính phủ trình. Đây là khối lượng lập pháp lớn, có nhiều quy định được thiết kế nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính và tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Để các luật, nghị quyết nhanh chóng đi vào cuộc sống, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về chất lượng, tiến độ trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành các nghị định, quyết định quy định chi tiết thi hành.

Trên cơ sở dự thảo văn bản quy định chi tiết đã được trình kèm hồ sơ các dự án luật, nghị quyết vừa được Quốc hội thông qua, các bộ, cơ quan ngang bộ phải tổ chức soạn thảo, hoàn thiện ngay các dự thảo văn bản, nhất là đối với những luật, nghị quyết có hiệu lực sớm.

Thủ tướng đồng thời yêu cầu hoàn thiện Danh mục văn bản quy định chi tiết thuộc trách nhiệm chủ trì của từng bộ, cơ quan ngang bộ, gửi Bộ Tư pháp trước ngày 30/8/2026 để tổng hợp.

Một yêu cầu đáng chú ý được Thủ tướng nhấn mạnh là quán triệt nguyên tắc mỗi luật, nghị quyết chỉ ban hành một văn bản của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ để quy định chi tiết. Trường hợp cần ban hành nhiều hơn một văn bản, cơ quan đề xuất phải thuyết minh rõ sự cần thiết, cơ sở, lý do và chịu trách nhiệm toàn diện trước Thủ tướng Chính phủ về nội dung đề xuất.

Yêu cầu này nhằm tiếp tục kiểm soát việc ban hành văn bản quy định chi tiết, hạn chế tình trạng phân tán quy định, phát sinh nhiều tầng nấc văn bản, đồng thời nâng cao tính minh bạch, thống nhất và khả năng tiếp cận của hệ thống pháp luật.

Ưu tiên văn bản có hiệu lực sớm, kiên quyết không để chậm trễ

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan ngang bộ khẩn trương hoàn thiện dự thảo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ ban hành Danh mục và phân công cơ quan chủ trì soạn thảo văn bản quy định chi tiết thi hành các luật, nghị quyết được Quốc hội khóa XVI thông qua tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, trình Thủ tướng trước ngày 10/9/2026.

Trong quá trình xây dựng Danh mục, Bộ Tư pháp có trách nhiệm rà soát, báo cáo Thủ tướng xem xét, quyết định việc áp dụng trình tự, thủ tục rút gọn đối với các văn bản quy định chi tiết những luật, nghị quyết có hiệu lực sớm.

Đồng thời, việc tổ chức xây dựng văn bản phải thực hiện nghiêm chủ trương hạn chế ban hành nhiều văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành và biện pháp cụ thể để tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật theo Kết luận số 09-KL/TW ngày 10/3/2026 của Bộ Chính trị về hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Bộ Tư pháp được yêu cầu tổ chức thẩm định ngay đối với những hồ sơ dự thảo nghị định, quyết định quy định chi tiết cần ban hành sớm theo đề nghị của các bộ, cơ quan ngang bộ. Mục tiêu là bảo đảm các văn bản hướng dẫn được ban hành, có hiệu lực đồng thời với luật, nghị quyết, tránh tình trạng luật đã có hiệu lực nhưng thiếu văn bản hướng dẫn thi hành.

Thủ tướng cũng yêu cầu các Phó Thủ tướng Chính phủ, theo lĩnh vực được phân công phụ trách, trực tiếp chỉ đạo các bộ, cơ quan ngang bộ chủ động tổ chức xây dựng, trình cơ quan có thẩm quyền xem xét, ban hành văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành.

Đặc biệt, các Phó Thủ tướng phải tập trung chỉ đạo đối với những văn bản quy định chi tiết các luật, nghị quyết có hiệu lực sớm, bảo đảm được ban hành và có hiệu lực cùng thời điểm với luật, nghị quyết.

Kiên quyết không để xảy ra tình trạng chậm ban hành văn bản là yêu cầu xuyên suốt trong chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Đây không chỉ là yêu cầu về tiến độ xây dựng pháp luật mà còn là yêu cầu về trách nhiệm tổ chức thi hành, bảo đảm tính nghiêm minh, thống nhất và hiệu lực của pháp luật.

Việc Quốc hội thông qua các luật, nghị quyết mới chỉ là bước đầu; hiệu quả của chính sách phụ thuộc trực tiếp vào khâu tổ chức thực hiện. Vì vậy, cùng với việc khẩn trương hoàn thiện văn bản quy định chi tiết, các bộ, ngành cần chủ động chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để pháp luật được thực thi ngay khi có hiệu lực, không để người dân, doanh nghiệp và các cơ quan thực thi phải chờ đợi.

Chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tiếp tục cho thấy yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy xây dựng pháp luật sang coi trọng tổ chức thi hành pháp luật, lấy hiệu quả thực tiễn và sự thuận lợi của người dân, doanh nghiệp làm thước đo. Qua đó, góp phần bảo đảm các quyết sách mới của Quốc hội được triển khai kịp thời, đồng bộ, tạo động lực phát triển và củng cố niềm tin vào hiệu lực, hiệu quả của hệ thống pháp luật.