VKSND tối cao tổ chức Hội thảo về một số chính sách mới liên quan đến sửa đổi Bộ luật Tố tụng hình sự

Toàn cảnh Hội thảo.

Tham dự Hội thảo, về phía ngành Kiểm sát nhân dân có đồng chí Nguyễn Như Hùng, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy VKSND tối cao; các đồng chí Kiểm sát viên VKSND tối cao; Thủ trưởng các đơn vị thuộc VKSND tối cao, gồm: Văn phòng, Vụ 1, Vụ 2, Vụ 3, Vụ 4, Vụ 6, Vụ 7, Vụ 8, Vụ 12, Vụ 13, Cục 1, Cục 2, T1, T2, T3, Viện Phúc thẩm 1; đại diện lãnh đạo Viện kiểm sát quân sự Trung ương; đại diện lãnh đạo các cơ quan tham mưu, giúp việc Đảng ủy VKSND tối cao; lãnh đạo và toàn thể công chức Vụ 14. Cùng dự có Viện trưởng VKSND các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Bắc Ninh, Phú Thọ, Hưng Yên, Ninh Bình, Quảng Ninh, Thanh Hóa.

Khách mời tham dự Hội thảo có đại diện lãnh đạo các cơ quan, bộ, ngành: Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội; Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Bộ Công an; Tòa án nhân dân tối cao; Bộ Quốc phòng; Bộ Tài chính; Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Bộ Tư pháp; Liên đoàn Luật sư Việt Nam; cùng đại diện lãnh đạo cấp vụ và công chức các cơ quan, đơn vị có liên quan trong việc phối hợp xây dựng dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) cùng một số chuyên gia, nhà khoa học.

Đồng chí Hồ Đức Anh, Phó Viện trưởng Thường trực VKSND tối cao phát biểu tại Hội thảo.

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, đồng chí Đỗ Văn Thường, Phó Vụ trưởng Vụ 14 VKSND tối cao đã trình bày các nội dung trọng tâm của dự thảo sửa đổi Bộ luật Tố tụng hình sự.

Về nhóm chính sách thứ nhất, dự thảo đề xuất bổ sung chế định thủ tục xem xét, quyết định áp dụng hình phạt nhẹ hơn trong trường hợp người phạm tội nhận tội, nhận hình phạt để được hưởng khoan hồng. Theo đó, khi bị can, bị cáo thành khẩn khai báo, tự nguyện khắc phục hậu quả, bồi thường thiệt hại và nhận tội, nhận hình phạt, các cơ quan tiến hành tố tụng sẽ xem xét áp dụng hình phạt nhẹ hơn. Dự thảo đồng thời quy định rõ thẩm quyền của các cơ quan tiến hành tố tụng ở từng giai đoạn; các căn cứ, điều kiện áp dụng; cũng như cơ chế kiểm soát nhằm bảo đảm việc áp dụng chặt chẽ, không bị lạm dụng.

Đồng chí Đỗ Văn Thường, Phó Vụ trưởng Vụ 14 VKSND tối cao trình bày Báo cáo đề dẫn về một số nội dung sửa đổi, bổ sung Bộ luật Tố tụng hình sự.

Đối với nhóm chính sách thứ hai, dự thảo bổ sung thủ tục xem xét quyết định không truy cứu trách nhiệm hình sự. Theo đó, trong trường hợp có đủ chứng cứ xác định hành vi phạm tội nhưng xét thấy bị can, bị cáo tự nguyện, thành khẩn khai báo, khắc phục toàn bộ hậu quả, việc không truy cứu trách nhiệm hình sự có thể được xem xét trên cơ sở đánh giá toàn diện về vai trò, động cơ, mục đích phạm tội, bối cảnh cụ thể và yêu cầu bảo đảm lợi ích chung. Dự thảo cũng quy định cụ thể thẩm quyền của các cơ quan tiến hành tố tụng và cơ chế kiểm soát, bảo đảm quyền khiếu nại, kháng cáo của các chủ thể liên quan.

Đại biểu tham dự Hội thảo.

Về nhóm chính sách thứ ba, dự thảo đề cập việc bổ sung quy định về tố tụng điện tử, tố tụng trực tuyến. Theo đó, các hoạt động tố tụng được thực hiện trên nền tảng số, bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật, an toàn thông tin, an ninh mạng, không làm ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ của các chủ thể tham gia tố tụng. Trình tự, thủ tục tố tụng điện tử, trực tuyến có giá trị pháp lý tương đương với tố tụng trực tiếp. Dự thảo cũng quy định cụ thể về phạm vi áp dụng, điều kiện bảo đảm kỹ thuật, cũng như hoàn thiện quy định về chứng cứ điện tử, chứng cứ số và cơ chế hợp tác quốc tế trong thu thập loại chứng cứ này.

Đối với nhóm chính sách thứ tư, dự thảo tập trung hoàn thiện thủ tục rút gọn trong tố tụng hình sự theo hướng mở rộng phạm vi áp dụng, bổ sung chủ thể có thẩm quyền quyết định, đơn giản hóa trình tự, thủ tục và rút ngắn thời gian giải quyết vụ án. Đồng thời, bổ sung thủ tục xét xử nhanh đối với các trường hợp đủ điều kiện; nghiên cứu quy định xét xử phúc thẩm trên cơ sở hồ sơ vụ án trong một số trường hợp cụ thể.

Đại biểu tham dự Hội thảo.

Bên cạnh đó, dự thảo cũng đề xuất hoàn thiện một số chế định khác như: Điều tra, truy tố, xét xử vắng mặt bị can, bị cáo; xử lý tài sản, vật chứng; thủ tục thu hồi tài sản không qua thủ tục kết tội; đồng thời nội luật hóa các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, nhất là các quy định liên quan đến xử lý tội phạm công nghệ cao, tội phạm mạng.

Từ kết quả rà soát thực tiễn thi hành, các ý kiến bước đầu cũng chỉ ra một số vướng mắc, bất cập của Bộ luật Tố tụng hình sự hiện hành, như: Một số quy định chưa phù hợp với thực tiễn; còn thiếu hoặc chưa được quy định; còn mâu thuẫn, chồng chéo; chưa cụ thể, dẫn đến nhiều cách hiểu khác nhau; hoặc còn trùng lặp, chưa bảo đảm yêu cầu kỹ thuật lập pháp.

Đại biểu tham dự Hội thảo.

Trên cơ sở đó, việc sửa đổi Bộ luật Tố tụng hình sự được đặt ra nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính, cải cách tư pháp, trong đó chú trọng rà soát, hoàn thiện kỹ thuật lập pháp; cắt giảm thủ tục rườm rà, không cần thiết; hoàn thiện quy định về hồ sơ tố tụng trong các giai đoạn, đồng thời bảo đảm yêu cầu hội nhập quốc tế.

Đại biểu tham luận tại Hội thảo.

Tại Hội thảo, các đại biểu, các nhà khoa học, nhà nghiên cứu trong và ngoài ngành Kiểm sát nhân dân đã thảo luận về các vấn đề còn có khó khăn, vướng mắc, phát sinh từ thực tiễn, từ đó đề xuất các giải pháp để khắc phục, áp dụng cho lần sửa đổi sắp tới của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Phát biểu tại Hội thảo, đồng chí Hồ Đức Anh, Phó Viện trưởng Thường trực VKSND tối cao ghi nhận và đánh giá cao các ý kiến tâm huyết, trách nhiệm của đại biểu. Các ý kiến đã cung cấp những góc nhìn phong phú, đa chiều và sâu sắc trên nhiều phương diện; không chỉ có giá trị khoa học và thực tiễn cao mà còn bám sát yêu cầu của công cuộc cải cách tư pháp hiện nay.

Đại biểu chụp ảnh lưu niệm.

Phó Viện trưởng Thường trực VKSND tối cao Hồ Đức Anh khẳng định các ý kiến tại Hội thảo là nguồn thông tin, tư liệu quan trọng để nghiên cứu, tiếp thu hoàn thiện các nội dung sửa đổi; đồng thời mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, chia sẻ thông tin từ nhiều kênh khác nhau của các chuyên gia và đại biểu để hoàn thiện nội dung nghiên cứu trong thời gian tới.