Vướng mắc trong xác định số lần và số tiền dùng đánh bạc trực tuyến

1. Quy định của pháp luật về xác định số lần và số tiền dùng đánh bạc trực tuyến

Xác định số lần đánh bạc trực tuyến: Điều 321 Bộ luật Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung 2025) (BLHS năm 2015) quy định Tội đánh bạc, trong đó sử dụng mạng internet, mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử để phạm tội là tình tiết định khung tăng nặng tại khoản 2. Tuy nhiên, Điều luật không quy định cụ thể khái niệm “một lần đánh bạc” đối với hành vi được thực hiện trực tuyến. Trong khi đó, người chơi có thể sử dụng cùng một tài khoản để nạp tiền, đặt cược và tiếp tục sử dụng tiền thắng cược trong nhiều lượt chơi khác nhau, làm phát sinh khó khăn trong việc xác định ranh giới giữa các lần đánh bạc.

Về vấn đề này, Công văn số 851/VKSTC-V2 của Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) tối cao hướng dẫn một lần đánh bạc trực tuyến được tính từ thời điểm người chơi đăng nhập đến khi đăng xuất tài khoản; số tiền đánh bạc là tổng số tiền đã sử dụng để đặt cược trong lần đăng nhập đó. Như vậy, nhiều lần đặt cược trong cùng một phiên đăng nhập về nguyên tắc chỉ được xác định là một lần đánh bạc.

2. Những vướng mắc về chứng cứ điện tử trong xác định số lần và số tiền dùng đánh bạc trực tuyến

Thứ nhất, trong các vụ án đánh bạc trực tuyến, việc xác định số lần đánh bạc trước hết phải dựa vào các tài liệu, dữ liệu phản ánh quá trình người chơi sử dụng tài khoản trên hệ thống. Trong đó, thông tin về thời điểm đăng nhập, đăng xuất và đăng nhập lại có ý nghĩa trực tiếp trong việc xác định ranh giới giữa các lần đánh bạc. Đây là căn cứ để xác định một quá trình đánh bạc bắt đầu từ thời điểm nào, kết thúc khi nào và có phát sinh một lần đăng nhập mới để tiếp tục đánh bạc hay không.

Đối với trường hợp một người sử dụng cùng một tài khoản để đánh bạc nhiều lần, dữ liệu đăng nhập, đăng xuất cho phép đối chiếu với lịch sử đặt cược và các giao dịch phát sinh trong tài khoản. Nếu có căn cứ xác định người chơi đăng nhập, thực hiện các lần đặt cược rồi đăng xuất; sau đó đăng nhập trở lại và tiếp tục đặt cược thì có cơ sở phân định các giao dịch phát sinh trước và sau thời điểm đăng nhập mới thành những lần đánh bạc khác nhau. Việc phân định này có ý nghĩa trực tiếp đối với cả số lần đánh bạc và số tiền dùng đánh bạc của từng lần.

Ví dụ: A sử dụng một tài khoản để đánh bạc trong 05 ngày liên tiếp. Trong thời gian này, A nhiều lần nạp tiền, đặt cược và phát sinh các khoản thắng, thua. Nếu dữ liệu hệ thống thể hiện A đã đăng nhập, đăng xuất và sau đó đăng nhập trở lại 03 lần thì có thể xác định các giao dịch phát sinh tương ứng với 03 phiên đánh bạc để tính số tiền dùng đánh bạc của từng lần. Ngược lại, nếu chỉ có lịch sử giao dịch thể hiện A đã nạp tiền, đặt cược vào các ngày khác nhau nhưng không có dữ liệu xác định thời điểm đăng xuất, đăng nhập lại thì chưa có căn cứ chắc chắn để phân chia toàn bộ giao dịch thành bao nhiêu lần đánh bạc.

Dữ liệu giao dịch và dữ liệu đăng nhập có giá trị chứng minh những vấn đề khác nhau. Lịch sử nạp tiền, đặt cược, thắng, thua có thể chứng minh việc người chơi đã sử dụng tiền để đánh bạc và giúp xác định số tiền liên quan đến hành vi đó. Tuy nhiên, để xác định các giao dịch này thuộc một hay nhiều lần đánh bạc thì cần làm rõ quá trình đăng nhập, đăng xuất và đăng nhập lại. Vì vậy, việc có đầy đủ lịch sử giao dịch không đồng nghĩa với việc đã có đủ căn cứ xác định số lần đánh bạc.

Trong thực tế, hệ thống của các trang web đánh bạc có thể lưu giữ nhiều loại dữ liệu khác nhau, nhưng không phải dữ liệu nào cũng được thu thập hoặc thể hiện trong hồ sơ vụ án. Có trường hợp cơ quan tiến hành tố tụng xác định được thời gian đặt cược, số tiền nạp vào tài khoản, số tiền thắng, thua và tài khoản nhận tiền nhưng không có dữ liệu thể hiện chính xác thời điểm người chơi đăng xuất hoặc đăng nhập trở lại. Khi đó, có thể xác định người phạm tội đã đánh bạc trong nhiều ngày là có thể, nhưng đã đánh bạc bao nhiêu lần và mỗi lần sử dụng bao nhiêu tiền thì chưa chắc đã xác định được.

Đây cũng là điểm khác biệt giữa việc chứng minh hành vi đánh bạc và chứng minh số lần thực hiện hành vi đánh bạc. Người phạm tội có thể thừa nhận đã đăng nhập, thoát khỏi tài khoản rồi tiếp tục đăng nhập để đánh bạc; tuy nhiên, nếu lời khai đó không được các tài liệu, dữ liệu khác trong hồ sơ kiểm chứng thì việc sử dụng lời khai này làm căn cứ xác định số lần đánh bạc cần được xem xét thận trọng. Đặc biệt, trong trường hợp không xác định được thời điểm đăng nhập lại thì cũng không có cơ sở khách quan để xác định phiên đánh bạc mới bắt đầu từ thời điểm nào. Do đó, dữ liệu đăng nhập, đăng xuất và đăng nhập lại có vai trò quan trọng trong việc xác định số lần đánh bạc và phân định số tiền dùng đánh bạc của từng lần. Khi những dữ liệu này không đầy đủ, khó khăn không chỉ nằm ở việc xác định một con số cụ thể về số lần đánh bạc, mà còn kéo theo khó khăn trong việc xác định số tiền của từng lần và xem xét các tình tiết có liên quan đến số lần phạm tội.

Thứ hai, trong thực tiễn giải quyết các vụ án đánh bạc trực tuyến có trường hợp hệ thống vẫn còn lưu giữ lịch sử giao dịch, nhưng không có hoặc không thể thu thập được dữ liệu về thời điểm đăng nhập, đăng xuất và đăng nhập lại. Khi đó, cơ quan tiến hành tố tụng có thể xác định được người chơi đã nạp tiền, đặt cược, thắng, thua trong những thời điểm nhất định, nhưng lại không có căn cứ đầy đủ để xác định các giao dịch này thuộc một hay nhiều lần đánh bạc.

Ví dụ: A khai đã đăng nhập tài khoản để đánh bạc vào ngày 01/11, sau đó đăng xuất và ngày 02/11 tiếp tục đăng nhập để chơi. Tuy nhiên, dữ liệu do Cơ quan điều tra thu thập chỉ thể hiện các lần nạp tiền, đặt cược và kết quả thắng, thua trong 02 ngày này mà không thể hiện thời điểm A đăng xuất hoặc đăng nhập trở lại. Trong trường hợp này, việc A có hoạt động đánh bạc trong cả hai ngày có thể được chứng minh bằng các tài liệu về giao dịch, nhưng chưa đủ căn cứ khách quan để xác định đó là hai lần đánh bạc độc lập.

Nếu lấy mỗi ngày có giao dịch làm một lần đánh bạc thì có thể dẫn đến việc xác định số lần dựa trên một tiêu chí không được pháp luật quy định. Ngược lại, nếu cộng toàn bộ các giao dịch trong nhiều ngày thành một lần thì cũng chưa chắc phù hợp nếu thực tế người chơi đã đăng xuất và đăng nhập lại nhiều lần. Cả hai cách xử lý đều đòi hỏi phải có căn cứ xác định ranh giới giữa các phiên đánh bạc. Lời khai của người chơi về việc đã đăng xuất, sau đó đăng nhập lại có thể là một nguồn thông tin để cơ quan tiến hành tố tụng kiểm tra, đối chiếu. Tuy nhiên, nếu ngoài lời khai không có dữ liệu điện tử hoặc tài liệu khác chứng minh thời điểm đăng nhập lại thì việc sử dụng lời khai này để xác định chính xác số lần đánh bạc cần được đánh giá như thế nào? Đặc biệt, nếu người chơi chỉ khai chung chung rằng đã “thoát ra rồi đăng nhập lại” nhưng không xác định được thời điểm, số lần đăng nhập lại thì lời khai đó không giải quyết được vấn đề cần chứng minh là đã có bao nhiêu lần đánh bạc và mỗi lần được bắt đầu, kết thúc vào thời điểm nào.

Theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, trách nhiệm chứng minh tội phạm thuộc về cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng; người bị buộc tội có quyền nhưng không buộc phải chứng minh mình vô tội. Việc kết tội phải dựa trên những chứng cứ được kiểm tra, đánh giá theo trình tự, thủ tục luật định. Vì vậy, trong trường hợp không có dữ liệu đăng nhập, đăng xuất để xác định số lần đánh bạc, không thể chỉ dựa vào việc có nhiều giao dịch hoặc lời khai chưa được kiểm chứng để suy ra số lần phạm tội theo hướng bất lợi cho người bị buộc tội.

Đây là điểm cần phân biệt giữa việc chứng minh có hành vi đánh bạc và việc chứng minh số lần thực hiện hành vi đánh bạc. Nếu lịch sử giao dịch, dữ liệu ngân hàng và các tài liệu khác đủ căn cứ chứng minh người đó đã sử dụng tiền để đánh bạc thì tức là có hành vi đánh bạc. Tuy nhiên, để xác định người đó thực hiện hành vi bao nhiêu lần thì cần thêm căn cứ chứng minh ranh giới giữa các lần. Khi căn cứ này không được làm rõ, việc xác định số lần không thể chỉ dựa vào suy đoán từ số ngày có giao dịch, số lần nạp tiền hoặc số lượt đặt cược. Như vậy, sự thiếu hụt dữ liệu đăng nhập, đăng xuất không chỉ là vấn đề về chứng cứ kỹ thuật mà trực tiếp ảnh hưởng đến phạm vi của hành vi được chứng minh. Khi không xác định được số lần đánh bạc thì đồng thời có thể không xác định được số tiền dùng đánh bạc của từng lần, qua đó ảnh hưởng đến việc đánh giá trách nhiệm hình sự và các tình tiết liên quan đến số lần phạm tội.

Thứ ba, trong thực tiễn, tài khoản đánh bạc trực tuyến có thể phát sinh nhiều lần nạp tiền, đặt cược, thắng, thua trong những thời điểm khác nhau. Tuy nhiên, số lượng giao dịch không phản ánh trực tiếp số lần đánh bạc. Một người có thể thực hiện nhiều giao dịch trong cùng một phiên đăng nhập; do đó, việc có nhiều lần nạp tiền hoặc nhiều lượt đặt cược chỉ cho thấy quá trình đánh bạc diễn ra liên tục, chưa đủ căn cứ để xác định người đó đã thực hiện nhiều lần đánh bạc.

Tương tự, việc hoạt động đánh bạc được ghi nhận trong nhiều ngày cũng không thể mặc nhiên đồng nhất với việc thực hiện hành vi đánh bạc nhiều lần. Số ngày có giao dịch chỉ xác định được khoảng thời gian hành vi diễn ra, trong khi số lần đánh bạc phải được xác định trên cơ sở ranh giới giữa các phiên. Nếu không có căn cứ chứng minh người chơi đã kết thúc phiên trước và đăng nhập trở lại để bắt đầu phiên mới thì không thể chỉ dựa vào ngày phát sinh giao dịch để xác định một lần đánh bạc mới.

Việc phân biệt này đặc biệt quan trọng khi xem xét tình tiết “phạm tội 02 lần trở lên”. Để áp dụng tình tiết này, cần có căn cứ chứng minh người phạm tội đã thực hiện ít nhất hai lần đánh bạc độc lập. Trong khi đó, nếu dữ liệu chỉ thể hiện nhiều giao dịch hoặc hoạt động đánh bạc kéo dài qua nhiều ngày mà không xác định được số phiên đăng nhập thì những dữ liệu này chưa đủ để khẳng định số lần phạm tội. Hơn nữa, việc không xác định được số lần đánh bạc còn ảnh hưởng đến việc xác định số tiền dùng đánh bạc của từng lần. Tổng số tiền giao dịch có thể được chứng minh, nhưng nếu không xác định được các giao dịch thuộc về phiên nào thì không thể mặc nhiên coi toàn bộ số tiền đó là số tiền dùng đánh bạc của một lần, cũng không thể tùy ý chia thành nhiều lần dựa trên số ngày hoặc số giao dịch.

Thứ tư, khó khăn trong xác định số lần đánh bạc tất yếu dẫn đến khó khăn trong việc xác định số tiền dùng đánh bạc của từng lần. Vấn đề này đặc biệt rõ trong trường hợp người chơi đánh bạc trong nhiều ngày, liên tục phát sinh các lượt thắng, thua và sử dụng số tiền thắng được để tiếp tục đặt cược. Khi không xác định được ranh giới giữa các phiên đăng nhập, rất khó phân định khoản tiền nào thuộc lần đánh bạc trước, khoản tiền nào thuộc lần đánh bạc sau.

Ví dụ: A đánh bạc trực tuyến trong nhiều ngày. Trong quá trình chơi, A nạp 03 triệu đồng, sau đó đặt cược và thắng được 02 triệu đồng; số tiền này tiếp tục được sử dụng để đặt cược và A lại thua. Ngày hôm sau, A tiếp tục có các giao dịch nạp tiền, đặt cược, có lúc thắng, có lúc thua. Nếu dữ liệu điện tử không xác định được A đã đăng xuất và đăng nhập lại vào những thời điểm nào thì việc xác định tổng số tiền dùng đánh bạc của từng lần sẽ gặp khó khăn. Không thể chỉ căn cứ vào ngày phát sinh giao dịch để tách thành các lần đánh bạc, cũng không thể mặc nhiên cộng toàn bộ số tiền của nhiều ngày thành một lần nếu không có căn cứ xác định các giao dịch đó thuộc cùng một phiên.

Đặc biệt, trong trường hợp có tiền thắng được tiếp tục sử dụng để đặt cược, việc xác định số tiền càng trở nên phức tạp. Một khoản tiền thắng có thể tiếp tục trở thành tiền được sử dụng cho các lượt cược tiếp theo, vì vậy nếu không xác định được các lượt cược thuộc cùng hay khác phiên thì việc xác định số tiền dùng đánh bạc của từng lần không chỉ phụ thuộc vào tổng số tiền nạp vào mà còn phụ thuộc vào quá trình vận động của số tiền trong tài khoản.

Như vậy, khi không xác định được ranh giới giữa các phiên đánh bạc, có thể xác định được tổng số tiền đã nạp, tổng số tiền đặt cược hoặc các giao dịch thắng, thua, nhưng chưa chắc xác định được số tiền dùng đánh bạc của từng lần. Đây là vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với việc xác định hành vi có đạt ngưỡng truy cứu trách nhiệm hình sự hay không, đồng thời ảnh hưởng đến việc xem xét các tình tiết liên quan đến số lần phạm tội.

3. Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật

Một là, hoàn thiện tiêu chí xác định một lần đánh bạc trực tuyến:

Việc lấy một lần đăng nhập tài khoản làm căn cứ xác định một lần đánh bạc là hướng tiếp cận phù hợp với đặc thù của hoạt động đánh bạc trực tuyến, bởi nó tạo ra một điểm bắt đầu và kết thúc tương đối rõ ràng cho quá trình thực hiện hành vi. Công văn số 851/VKSTC-V2 của VKSND tối cao và Dự thảo Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đều thể hiện cách tiếp cận này. Theo đó, nhiều lần đặt cược, thắng, thua được thực hiện trong cùng một lần đăng nhập về nguyên tắc được xem xét trong cùng một lần đánh bạc. Đây là cơ sở quan trọng để tránh việc chia nhỏ một quá trình đánh bạc liên tục thành nhiều lần chỉ vì trong quá trình đó phát sinh nhiều giao dịch.

Tuy nhiên, nếu “một lần đăng nhập” là tiêu chí để xác định “một lần đánh bạc” thì dữ liệu chứng minh việc đăng nhập và kết thúc phiên đăng nhập trở thành yếu tố có ý nghĩa quyết định. Vấn đề phát sinh ở chỗ, trong nhiều trường hợp, cơ quan tiến hành tố tụng chỉ có thể xác định được rằng một tài khoản đã phát sinh hoạt động đánh bạc trong một khoảng thời gian nhất định, thậm chí kéo dài qua nhiều ngày, nhưng không xác định được người sử dụng tài khoản đã đăng xuất vào thời điểm nào và sau đó đăng nhập lại bao nhiêu lần.

Do đó, cần bổ sung cơ chế xử lý đối với trường hợp không thu thập được dữ liệu đăng nhập, đăng xuất. Đối với trường hợp chỉ có dữ liệu về các giao dịch nạp tiền, đặt cược, thắng thua hoặc biến động số dư mà không có dữ liệu khách quan chứng minh thời điểm kết thúc và bắt đầu của các phiên, thì không nên lấy số ngày phát sinh giao dịch, số lần nạp tiền hoặc số lượng chuỗi đặt cược để thay thế cho tiêu chí đăng nhập. Nếu người bị buộc tội khai nhận có nhiều lần đăng nhập nhưng lời khai đó không được kiểm chứng bằng dữ liệu điện tử hoặc chứng cứ khách quan khác thì cần xác định toàn bộ chuỗi giao dịch mà không thể phân tách thành các phiên độc lập là một lần đánh bạc. Cách xử lý này bảo đảm rằng số lần đánh bạc được xác định trên cơ sở những gì có thể chứng minh được, thay vì suy đoán từ những dấu hiệu chỉ phản ánh hoạt động giao dịch của tài khoản.

Đối với trường hợp không có dữ liệu đăng nhập, đăng xuất nhưng các giao dịch được phân tách bởi những khoảng thời gian gián đoạn đáng kể và đồng thời xuất hiện các dấu hiệu khách quan khác cho thấy một chuỗi đánh bạc đã kết thúc, các dữ liệu này có thể được sử dụng làm căn cứ hỗ trợ xác định một lần đánh bạc mới. Chẳng hạn, có thể xem xét sự gián đoạn kéo dài giữa các giao dịch, việc tài khoản được đưa về trạng thái không còn tiền trước khi phát sinh chuỗi giao dịch tiếp theo hoặc các dữ liệu kỹ thuật khác thể hiện sự tách biệt giữa hai quá trình sử dụng tài khoản. Tuy nhiên, cần tránh quy định một khoảng thời gian cố định như một tiêu chí tự động xác định lần phạm tội mới; các dấu hiệu này chỉ nên có giá trị hỗ trợ chứng minh, và phải được đánh giá trong mối liên hệ với toàn bộ dữ liệu điện tử của vụ án.

Hai là, quy định rõ hướng xử lý khi không đủ căn cứ xác định số lần và số tiền của từng lần đánh bạc:

Đối với trường hợp hoàn toàn không có căn cứ xác định ranh giới giữa các phiên, cần xác định một nguyên tắc mặc định theo hướng có lợi cho người bị buộc tội. Nếu chỉ thu thập được dữ liệu về nạp tiền, đặt cược, thắng, thua và biến động số dư mà không có dữ liệu đăng nhập, đăng xuất hoặc chứng cứ khách quan khác chứng minh người chơi đã kết thúc một phiên rồi đăng nhập lại, thì không được lấy số ngày có giao dịch, số lần nạp tiền hoặc số lần đặt cược để xác định tương ứng số lần đánh bạc. Trường hợp người bị buộc tội khai nhận có nhiều lần đăng nhập nhưng lời khai không được kiểm chứng bằng dữ liệu khách quan thì toàn bộ chuỗi giao dịch liên tục mà không thể tách thành các phiên độc lập nên được xác định là một lần đánh bạc. Đây là giới hạn cần thiết của việc chứng minh; cơ quan tiến hành tố tụng chỉ có thể xác định số lần phạm tội trong phạm vi mà chứng cứ cho phép khẳng định.

Ví dụ: Một người sử dụng cùng một tài khoản để đặt cược trong các ngày 01, 02 và 03/5. Dữ liệu hệ thống chỉ thể hiện thời điểm nạp tiền và đặt cược trong ba ngày này, không lưu dữ liệu đăng nhập, đăng xuất và cũng không có chứng cứ khác cho thấy người này đã đăng xuất rồi đăng nhập lại. Trong trường hợp đó, việc có giao dịch ở ba ngày khác nhau chỉ chứng minh hoạt động đánh bạc diễn ra trong khoảng thời gian trên, không đủ để khẳng định người đó đã thực hiện ba lần đánh bạc. Nếu không thể chứng minh được ranh giới giữa các phiên thì không nên lấy “mỗi ngày có giao dịch” làm căn cứ xác định một lần đánh bạc mới.

Đối với trường hợp không có dữ liệu đăng nhập, đăng xuất nhưng có những dấu hiệu khách quan cho thấy một phiên đánh bạc đã kết thúc và sau đó phát sinh một phiên mới, các dấu hiệu này có thể được sử dụng để xác định số lần đánh bạc. Chẳng hạn, sau khi một chuỗi đặt cược kết thúc, tài khoản không phát sinh giao dịch trong một khoảng thời gian tương đối dài; số dư tài khoản được đưa về 0 đồng; sau đó, người sử dụng lại nạp tiền và phát sinh một chuỗi đặt cược mới. Nếu khoảng thời gian gián đoạn này kéo dài qua nhiều ngày, kết hợp với sự thay đổi rõ rệt về trạng thái tài khoản và các dữ liệu kỹ thuật khác như IP, thiết bị truy cập, thời điểm giao dịch, thì có thể xem xét đây là căn cứ chứng minh phiên đánh bạc trước đã kết thúc và một phiên mới bắt đầu.

Tuy nhiên, những dấu hiệu trên không nên được coi là căn cứ tự động để xác định một lần đánh bạc mới. Việc tài khoản không có giao dịch trong 24 giờ không đương nhiên có nghĩa người chơi đã đăng xuất; tương tự, việc số dư tài khoản về 0 đồng cũng không tự động chứng minh một phiên đánh bạc đã kết thúc. Do đó, nếu nghiên cứu bổ sung tiêu chí về khoảng thời gian gián đoạn, cần coi đây là căn cứ hỗ trợ, phải được kết hợp với các dữ liệu khác để đánh giá tổng thể. Có thể nghiên cứu một khoảng thời gian tham khảo, chẳng hạn trên 24 giờ hoặc qua nhiều ngày không phát sinh giao dịch, tuy nhiên không nên quy định “cứng” rằng chỉ cần đáp ứng thời gian này là mặc nhiên phát sinh một lần đánh bạc mới.

Đối với số tiền dùng đánh bạc, cách xác định cũng phải gắn với số lần đánh bạc đã được chứng minh. Khi xác định được hai phiên độc lập thì các khoản tiền đặt cược trong từng phiên phải được tách riêng để tính số tiền của từng lần. Ngược lại, nếu không thể xác định ranh giới giữa các phiên thì không nên lấy tổng số tiền nạp vào tài khoản hoặc tổng số tiền phát sinh trong nhiều ngày để chia thành nhiều lần đánh bạc. Đặc biệt, cần tránh tính lặp số tiền thắng cược được sử dụng tiếp cho các lần đặt cược sau. Việc tính toán phải dựa trên các giao dịch đặt cược thực tế và bảo đảm mỗi khoản tiền chỉ được tính theo đúng cách thức mà pháp luật hướng dẫn.

Như vậy, khi không có dữ liệu đăng nhập, đăng xuất, có thể xây dựng hai cách xử lý như sau: (1) Nếu không có chứng cứ khách quan nào khác chứng minh ranh giới giữa các phiên thì xác định một lần đánh bạc đối với toàn bộ chuỗi giao dịch không thể phân tách; (2) Nếu có các dấu hiệu khách quan đủ mạnh chứng minh phiên trước đã kết thúc và phiên mới bắt đầu thì có thể xác định các lần đánh bạc độc lập và tính số tiền tương ứng. Cách tiếp cận này vừa không bỏ lọt những trường hợp có thể chứng minh được nhiều lần đánh bạc, vừa tránh việc thiếu dữ liệu kỹ thuật dẫn đến việc xác định số lần và số tiền theo hướng bất lợi cho người bị buộc tội.

Ba là, bảo đảm thống nhất trong áp dụng tình tiết “phạm tội 02 lần trở lên”:

Việc xác định số lần đánh bạc trực tuyến có ý nghĩa trực tiếp đối với việc áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “phạm tội 02 lần trở lên” quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung các năm 2017, 2025. Do đó, cần thống nhất tình tiết này chỉ được áp dụng khi có căn cứ chứng minh người phạm tội đã thực hiện từ hai lần đánh bạc độc lập trở lên; số lượng giao dịch, số lần nạp tiền hoặc số ngày tài khoản phát sinh hoạt động không thể tự thân là căn cứ xác định tình tiết này.

Tác giả cho rằng, khi chứng cứ không đủ để xác định ít nhất hai lần đánh bạc độc lập thì không áp dụng tình tiết “phạm tội 02 lần trở lên”; khi có đủ căn cứ khách quan chứng minh các lần đánh bạc độc lập thì phải xem xét áp dụng. Cách tiếp cận này vừa bảo đảm sự thống nhất trong áp dụng pháp luật, vừa tránh việc tình tiết tăng nặng được xác định dựa trên những suy đoán vượt quá khả năng chứng minh của chứng cứ điện tử.

Thạc sĩ Hán Công Nguyên, VKSND khu vực 7 - Phú Thọ

Nguyễn Phương Huyền, Trường Đại học Luật Hà Nội.