Bảo đảm mọi trẻ em được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện, hạnh phúc

Theo đó, Chiến lược xác định mục tiêu đến năm 2030 bảo đảm trẻ em được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện, hạnh phúc; được thực hiện đầy đủ quyền của trẻ em và được tiếp cận công bằng các dịch vụ chất lượng trong chăm sóc, giáo dục, bảo vệ và phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ, tinh thần, đạo đức, nhân cách, kỹ năng sống, kỹ năng số và năng lực sáng tạo.

Đối với trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và trẻ em tại các địa bàn khó khăn, Chiến lược nhấn mạnh yêu cầu ưu tiên trong tiếp cận các dịch vụ, qua đó góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tương lai, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước bền vững trong kỷ nguyên mới và hội nhập quốc tế.

Trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, dinh dưỡng, phát triển thể chất và nâng cao tầm vóc, Chiến lược đặt mục tiêu giảm tỷ suất tử vong của trẻ em dưới 1 tuổi trên 1.000 trẻ đẻ sống xuống dưới 10 vào năm 2030 và dưới 8 vào năm 2035. Tỷ lệ tiêm chủng các vaccine cho trẻ em trong Chương trình tiêm chủng mở rộng đạt trên 95% vào năm 2030 và duy trì trên 95% vào năm 2035.

Mạng lưới chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh, trẻ em được củng cố, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ; tăng cường sàng lọc trước sinh, sơ sinh, phát hiện sớm, can thiệp sớm bệnh tật, khuyết tật, rối loạn phát triển và giảm tử vong trẻ em. Các khu vực khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, biên giới và hải đảo được xác định là địa bàn cần ưu tiên.

Bảo đảm mọi trẻ em được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện, hạnh phúc.

Chiến lược cũng đề ra việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí; kết nối, liên thông và cập nhật dữ liệu trên sổ sức khỏe điện tử, cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu có liên quan.

Trong giáo dục, mục tiêu là bảo đảm cơ hội tiếp cận công bằng, có chất lượng và bao trùm; hỗ trợ trẻ em đến trường, duy trì việc học, giảm tình trạng bỏ học và chú trọng điều kiện tiếp cận giáo dục hòa nhập đối với trẻ em khuyết tật.

Đến năm 2030, tỷ lệ huy động trẻ em đi học mẫu giáo phấn đấu đạt 97% và duy trì từ 97% trở lên vào năm 2035. Đến năm 2035, tỷ lệ học sinh được cung cấp kỹ năng sống đạt 95%; tỷ lệ học sinh được cung cấp kỹ năng số đạt 95%.

Đáng chú ý, Chiến lược đặt mục tiêu giảm tỷ lệ trẻ em bị bạo lực, xâm hại tình dục ít nhất 5% mỗi năm đến năm 2030 và phấn đấu giảm 3% mỗi năm trong giai đoạn 2031-2035. Tỷ lệ lao động trẻ em từ 5 đến 17 tuổi được giảm xuống dưới 1,1% vào năm 2030 và duy trì dưới 1,1% vào năm 2035.

Tỷ suất trẻ em tử vong do tai nạn, thương tích phấn đấu giảm xuống dưới 12/100.000 trẻ em vào năm 2030 và dưới 11/100.000 trẻ em vào năm 2035. Đến năm 2030, 100% trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được hỗ trợ, can thiệp và tiếp cận các dịch vụ phù hợp theo nhu cầu cơ bản của trẻ em và tiếp tục duy trì đến năm 2035.

Cùng với đó, Chiến lược mở rộng cơ hội tiếp cận các dịch vụ văn hóa, thể thao, vui chơi, giải trí cho trẻ em. Tỷ lệ xã, phường, đặc khu có điểm sinh hoạt, vui chơi, giải trí dành cho trẻ em phấn đấu đạt 85% vào năm 2030 và 90% vào năm 2035.

Một trong những yêu cầu trọng tâm của Chiến lược là nâng cao năng lực của gia đình và hệ thống công tác trẻ em; tăng cường phối hợp liên ngành, quản lý dữ liệu và chuyển đổi số trong công tác trẻ em.

Đến năm 2030, hoàn thiện việc thu thập, chuẩn hóa, cập nhật, kết nối và chia sẻ dữ liệu quản lý trẻ em; bảo đảm thực hiện các chỉ tiêu về quản lý dữ liệu đối với trẻ em bị xâm hại, trẻ em có nguy cơ bị bạo lực, bóc lột, bỏ rơi và trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt theo các chương trình quốc gia có liên quan.

Chiến lược đồng thời chú trọng nâng cao năng lực của cha mẹ, người chăm sóc trẻ em. Tỷ lệ cha mẹ, người chăm sóc trẻ em được trang bị kiến thức, kỹ năng làm cha mẹ, hỗ trợ sự phát triển toàn diện của trẻ em phù hợp theo vòng đời phấn đấu đạt 85% vào năm 2030 và 95% vào năm 2035.

Đến năm 2027, 100% xã, phường, đặc khu có người được phân công thực hiện công tác trẻ em và có kênh tiếp nhận, kết nối, chuyển xử lý thông tin bảo vệ trẻ em; bảo đảm tiếp cận Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 và cơ chế xử lý thông tin khẩn cấp theo quy định, duy trì đến năm 2035.

Để thực hiện các mục tiêu đề ra, Chiến lược xác định 8 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, gồm: hoàn thiện thể chế, chính sách và nâng cao năng lực quản trị, điều phối công tác trẻ em; chăm sóc sức khỏe, dinh dưỡng, phát triển thể chất và hỗ trợ phát triển toàn diện trẻ em; nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển phẩm chất, năng lực, nguồn nhân lực tương lai; tăng cường bảo vệ trẻ em và xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, thân thiện; thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em và phát triển văn hóa, thể thao, vui chơi, giải trí; đẩy mạnh chuyển đổi số, quản lý dữ liệu, thống kê và giám sát, đánh giá công tác trẻ em; đổi mới truyền thông, giáo dục, nâng cao nhận thức và kỹ năng về quyền trẻ em và phát triển toàn diện trẻ em; huy động các nguồn lực hợp pháp và tăng cường hợp tác quốc tế về phát triển trẻ em.

Trong đó, việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện được gắn với tăng cường giáo dục sức khỏe, giới tính, sức khỏe sinh sản phù hợp lứa tuổi; tư vấn tâm lý, hỗ trợ sức khỏe tâm thần và phòng, chống bạo lực học đường.

Các giải pháp phòng, chống tai nạn, thương tích, đuối nước và những nguyên nhân gây tử vong, thương tích hàng đầu ở trẻ em được triển khai đồng bộ; đồng thời nhân rộng các mô hình gia đình, nhà trường, cộng đồng an toàn, cải thiện điều kiện và trang bị kỹ năng phòng tránh nguy cơ, kỹ năng ứng phó phù hợp với từng nhóm tuổi.

Đặc biệt, trước những nguy cơ phát sinh từ quá trình phát triển công nghệ số, Chiến lược yêu cầu triển khai các biện pháp bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng; phối hợp phòng ngừa, phát hiện và xử lý nguy cơ xâm hại, lừa đảo, bắt nạt, dụ dỗ, bóc lột và các nguy cơ mới phát sinh từ công nghệ số. Việc kết nối giữa cơ quan có thẩm quyền, gia đình, nhà trường và doanh nghiệp cung cấp dịch vụ số được chú trọng nhằm hỗ trợ kịp thời trẻ em.

Với tầm nhìn đến năm 2045, Chiến lược hướng tới mục tiêu mọi trẻ em Việt Nam được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện và hạnh phúc; được bảo đảm đầy đủ các quyền và tiếp cận, sử dụng công bằng, có chất lượng cao các dịch vụ y tế, giáo dục, văn hóa, thể thao, phúc lợi xã hội và các dịch vụ thiết yếu khác.

Trẻ em Việt Nam được định hướng phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ, tinh thần, đạo đức, nhân cách, kỹ năng sống, kỹ năng số và năng lực sáng tạo; có khả năng thích ứng với xã hội số, hội nhập quốc tế, trở thành nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Tự Thức