Tổng rà soát pháp luật phải tháo gỡ đến cùng các điểm nghẽn

Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 522/TB-VPCP ngày 12/10/2026 về kết luận của Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu tại cuộc họp về tình hình, tiến độ tổng rà soát hệ thống VBQPPL.

Theo Phó Thủ tướng, kết quả rà soát bước đầu còn thiên về thống kê số lượng văn bản mâu thuẫn, bất cập, chưa làm rõ những điểm nghẽn pháp lý mang tính hệ thống, liên ngành gây cản trở phát triển. Việc phối hợp xử lý những vướng mắc phát sinh từ sự giao thoa của nhiều lĩnh vực pháp luật chưa đáp ứng yêu cầu, trong khi một số báo cáo chưa phân tích sâu nguyên nhân, tác động và chưa đề xuất phương án, lộ trình xử lý cụ thể.

Phó Thủ tướng yêu cầu người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương trực tiếp chỉ đạo tổng rà soát, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác hoàn thiện thể chế, xây dựng pháp luật. Các cơ quan phải chịu trách nhiệm nếu sau rà soát vẫn để sót những vướng mắc, điểm nghẽn đã tồn tại, có đủ cơ sở nhận diện nhưng không chủ động phát hiện, kiến nghị xử lý.

Mục tiêu quan trọng nhất của tổng rà soát là xác định cụ thể các điểm nghẽn của hệ thống pháp luật đang cản trở phát triển và phương án xử lý từng vấn đề, qua đó tạo môi trường pháp lý thông thoáng, đồng bộ, khơi thông nguồn lực.

Các bộ, ngành, địa phương phải rà soát toàn diện những quy định liên quan đến ngành, lĩnh vực mình phụ trách, không chỉ giới hạn trong phạm vi văn bản do cơ quan mình quản lý. Trọng tâm là các điểm nghẽn cản trở hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh, vận hành chính quyền địa phương 2 cấp và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Các cơ quan đồng thời phải phân tích rõ nguyên nhân, tác động, đề xuất phương án và lộ trình xử lý; chú trọng những chủ trương, quy định của Đảng chưa được thể chế hóa đầy đủ, cũng như tác động của chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ đối với hệ thống pháp luật.

Phó Thủ tướng yêu cầu khắc phục tình trạng mỗi cơ quan chỉ xử lý một công đoạn nhưng công việc vẫn bị ách tắc. Những vướng mắc có tính liên ngành, liên lĩnh vực phải được phối hợp xử lý đến cùng; quy định bất cập phải được sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới theo thẩm quyền, còn vướng mắc xuất phát từ khâu tổ chức thực thi phải được chấn chỉnh, khắc phục.

Các bộ, ngành, cơ quan phải gửi Bộ Tư pháp đầy đủ các nội dung, quy định pháp luật có tính hệ thống, liên ngành trong ngày 12/10/2026; khẩn trương phối hợp, thống nhất phương án xử lý và hoàn thiện kết quả tổng rà soát trước ngày 23/10/2026. Bộ Tư pháp có trách nhiệm phân loại, xác định cơ quan chủ trì xử lý; những vấn đề còn ý kiến khác nhau được tổng hợp, xin ý kiến Ban Chỉ đạo, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong tổng rà soát; tăng cường tham vấn doanh nghiệp, chuyên gia, nhà khoa học và đối chiếu với thực tiễn thi hành pháp luật. Bộ Khoa học và Công nghệ có trách nhiệm hướng dẫn xử lý các khó khăn về công nghệ; Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tiếp tục phối hợp tổ chức lấy ý kiến, phản biện đối với kết quả rà soát.

Bộ Tư pháp tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu về tổng rà soát, theo dõi, đôn đốc tiến độ và chất lượng báo cáo; không tổng hợp những báo cáo mang tính hình thức, kiến nghị chung chung hoặc không có phương án xử lý rõ ràng. Dự thảo Báo cáo kết quả tổng rà soát được yêu cầu hoàn thiện để trình Chính phủ, gửi Ban Chỉ đạo cho ý kiến trước ngày 20/11/2026 và gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội trước ngày 30/11/2026.

Qua đó, tổng rà soát hệ thống VBQPPL được đặt mục tiêu chuyển từ “kiểm đếm văn bản” sang nhận diện và tháo gỡ thực chất các điểm nghẽn pháp lý, nhất là những vướng mắc liên ngành đang cản trở đầu tư, kinh doanh và phát triển kinh tế - xã hội.

Trịnh Quyết