Quy định cụ thể về việc xử lý kỷ luật, bồi thường thiệt hại do hành vi gây lãng phí

Ngày đăng : 16:42, 10/07/2026

(Kiemsat.vn) - Chính phủ ban hành Nghị định số 267/2026/NĐ-CP quy định chi tiết việc áp dụng hình thức kỷ luật và bồi thường thiệt hại đối với hành vi gây lãng phí, hành vi vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí.

Xác định rõ trách nhiệm của người đứng đầu và cá nhân vi phạm

Theo Nghị định, đối tượng bị xử lý kỷ luật gồm người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị để xảy ra hành vi gây lãng phí tại cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp hoặc lĩnh vực thuộc thẩm quyền được giao quản lý, phụ trách.

Cán bộ, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí hoặc có hành vi vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí cũng thuộc đối tượng bị xem xét xử lý kỷ luật. Đối với trách nhiệm bồi thường thiệt hại, Nghị định xác định người thực hiện hành vi gây lãng phí gây thiệt hại phải chịu trách nhiệm bồi thường theo quy định.

Đối với người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu thiếu trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, quản lý để xảy ra hành vi gây lãng phí trong cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp hoặc lĩnh vực được giao quản lý, phụ trách trực tiếp, Nghị định quy định các hình thức kỷ luật tương ứng với mức độ xử lý hình sự đối với hành vi gây lãng phí.

Theo đó, hình thức khiển trách được áp dụng khi hành vi gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng hình phạt tiền, cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 3 năm. Hình thức cảnh cáo được áp dụng khi hành vi gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng phạt tù từ trên 3 năm đến 7 năm.

Trường hợp hành vi gây lãng phí bị xử lý hình sự bằng phạt tù từ trên 7 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình, người đứng đầu hoặc cấp phó của người đứng đầu có thể bị áp dụng hình thức kỷ luật cách chức.

Đối với cán bộ, công chức, viên chức trực tiếp có hành vi gây lãng phí, Nghị định quy định việc áp dụng hình thức kỷ luật căn cứ vào mức thiệt hại, tính chất vi phạm, tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng và việc tái phạm.

Hình thức khiển trách được áp dụng đối với trường hợp vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng. Trường hợp vi phạm lần đầu, gây thiệt hại từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp được giảm nhẹ mức kỷ luật theo Điều 4 Nghị định cũng có thể bị khiển trách.

Hình thức này cũng được áp dụng đối với hành vi không ban hành, chậm ban hành, sửa đổi hoặc bổ sung văn bản quy phạm pháp luật về định mức, tiêu chuẩn, chế độ trong lĩnh vực tiết kiệm, chống lãng phí gây lãng phí.

Hình thức cảnh cáo được áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức đã bị khiển trách mà tái phạm, trừ trường hợp bị xem xét xử lý trách nhiệm hình sự; hoặc có hành vi vi phạm lần đầu gây thiệt hại từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng.

Đối với cán bộ, công chức, viên chức giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý, hình thức cách chức được áp dụng khi đã bị cảnh cáo mà tái phạm, trừ trường hợp bị xem xét xử lý trách nhiệm hình sự. Hình thức này cũng áp dụng đối với trường hợp vi phạm lần đầu gây thiệt hại trên 75 triệu đồng nhưng chưa đến mức buộc thôi việc hoặc bãi nhiệm, người vi phạm có thái độ tiếp thu, sửa chữa, chủ động khắc phục hậu quả và thuộc trường hợp được giảm nhẹ mức kỷ luật theo quy định.

Nghị định quy định hình thức buộc thôi việc đối với công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí trong trường hợp đã bị cách chức đối với người giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý hoặc đã bị cảnh cáo đối với người không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý mà tái phạm, trừ trường hợp bị xem xét xử lý trách nhiệm hình sự.

Công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí lần đầu gây thiệt hại trên 75 triệu đồng cũng có thể bị buộc thôi việc nếu không có thái độ tiếp thu, sửa chữa, chủ động khắc phục hậu quả và thuộc một trong các trường hợp tăng nặng mức kỷ luật theo quy định của pháp luật về xử lý kỷ luật cán bộ, công chức, viên chức.

Bảo đảm xử lý nghiêm vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí. (Ảnh minh họa)

Bảo đảm xử lý nghiêm vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí

Bên cạnh việc quy định hình thức kỷ luật đối với hành vi trực tiếp gây lãng phí, Nghị định cũng xác định rõ trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức trong tổ chức thực hiện công tác phòng, chống lãng phí.

Theo đó, hình thức khiển trách được áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức vi phạm lần đầu khi có hành vi cản trở hoặc thiếu trách nhiệm trong hoạt động thanh tra, kiểm tra, kiểm toán về tiết kiệm, chống lãng phí của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền.

Hình thức khiển trách cũng áp dụng đối với hành vi cản trở hoặc thiếu trách nhiệm trong xác minh, xử lý, giải quyết, tổ chức thi hành quyết định giải quyết khiếu nại, tố cáo về tiết kiệm, chống lãng phí.

Hình thức cảnh cáo được áp dụng đối với trường hợp đã bị xử lý kỷ luật bằng hình thức khiển trách mà tái phạm. Cán bộ, công chức, viên chức có hành vi vi phạm quy định về bảo vệ người đấu tranh chống lãng phí và người thân của người đấu tranh chống lãng phí cũng bị áp dụng hình thức kỷ luật cảnh cáo.

Về việc áp dụng hình thức kỷ luật trong trường hợp người vi phạm đã bị xử lý kỷ luật về Đảng, Nghị định quy định việc áp dụng kỷ luật hành chính đối với cán bộ, công chức, viên chức được thực hiện theo các nguyên tắc xử lý kỷ luật quy định tại các nghị định về xử lý kỷ luật cán bộ, công chức, viên chức.

Trường hợp chưa có quyết định xử lý kỷ luật về Đảng, cấp có thẩm quyền xử lý kỷ luật chỉ đạo cơ quan tham mưu về công tác cán bộ căn cứ quy định của Nghị định để thực hiện việc xử lý kỷ luật đối với người có hành vi vi phạm.

Tự Thức